Handschriften en drukken met muziek uit de middeleeuwen en de renaissance komen zelden gaaf tot bij ons. De tijd laat zijn sporen na, aangebracht door de mens zelf of de grillen van de natuur. Dit maakt dat de vaak kostbare bronnen vandaag met de nodige zorg en omzichtigheid moeten worden gehanteerd, wanneer we ze willen raadplegen in de bibliotheken waar ze bewaard worden.
Met het Alamire Digital Lab (ADL), een mobiele digitaliseringunit, heeft de Alamire Foundation al jarenlang een oplossing voor bovenstaand probleem. Door manuscripten en drukken met hoge-resolutiefotografie te digitaliseren en vervolgens te publiceren via de Integrated Database for Early Music, maken we honderden muziekbronnen van de achtste tot de negentiende eeuw beschikbaar voor een breed publiek. Of figuurlijk: raadpleegbaar vanuit de eigen ‘zetel’.
Het digitaliseringsteam is zowel internationaal als nationaal actief. Enkele weken geleden werd bijvoorbeeld in het Nederlandse Leiden de eerste van de zes Leidse Koorboeken onder de lens genomen. In eigen streek zal het ADL in december naar Gent trekken, waar het antifonarium ‘Tsgrooten’, een zestiende-eeuws handschrift met gregoriaanse gezangen, met behulp van Multispectral Imaging (MSI) zal worden gefotografeerd. Deze hoogtechnologische, niet-invasieve beeldvorming laat toe lagen die onzichtbaar zijn voor het blote oog toch naar het oppervlak te brengen. Met als resultaat een beter inzicht in de historie van zowel de bron als de gebruikscontext. In de bovenstaande video geeft stafmedewerker Lynda Sayce meer uitleg over MSI en het belang ervan.
Een voorbeeld van interdisciplinair onderzoek op het kruispunt tussen computerwetenschappen, bronnenonderzoek en conservatie van cultureel erfgoed: beter kan het niet op de Dag van de Wetenschap!